بازماندگان
جواب 1: تاريخ فوت ملاك برقراري مستمري ميباشد.
سؤال 2: آيا ايجاد فاصله زياد بين تاريخ فوت و مراجعه بازماندگان مانع برقراري مستمري بازماندگان ميگردد؟
جواب 2: خير، ولي بازماندگان در تاريخ فوت بايد شرايط لازم قانوني را دارا بوده و اين امر احراز گردد ضمناً چنانچه فوت بيمهشده در زمان اجراي قانون بيمههاي اجتماعي بوده باشد حداكثر از 10/5/54 به بعد قابل پرداخت بوده و قبل از آن مشمول مرور زمان ميگردد. ضمناً به موجب دستور اداري شماره 75856 مورخ 15/8/79 مقرر گرديده است در صورت تأخير در برقراري مستمري در ظرف دو سال يا بيشتر موارد به اداره كل امور فني مستمريها جهت اظهارنظ ر منعكس گردد.
سؤال 3: در خصوص افراد مفقودالاثر و برقراري مستمري بازماندگان توضيح دهيد؟
جواب 3: برقراري مستمري بازماندگان منحصراً با صدور گواهي فوت فرضي توسط مراجع قضايي براي فرد مفقودالاثر امكانپذير است.
سؤال 4: اقدامات در مورد مبالغ اضافه دريافتي توسط مستمريبگير را توضيح دهيد؟
جواب 4: در صورتي كه پرونده مختومه نشده باشد از وي بازپس گرفته شده و در صورتي كه پرونده مختومه شده باشد بايد با شناسايي مديون اقدام لازم صورت گيرد.
سؤال 5: در صورتي كه احراز شود اشتغال به كار متوفي واقعي نبوده ولي براي بازماندگان مستمري برقرار شده است چه اقدامي بايد انجام داد؟
جواب 5: نسبت به قطع مستمري بازماندگان اقدام و در مورد وصول مستمريهاي پرداختي بايد اقدامات قانوني معمول و بامتخلف يا متخلفين طبق مقررات برخورد نمود.
سؤال 6: آيا بازماندگان بيمه شده متوفي، ميتوانند درخواست تبديل سنوات پرداخت حقبيمه جزئي متوفي را كامل بنمايند؟
جواب 6: خير، چون طبق مصوبه شوراي عالي بيمهشده شخصاً ميبايست در اين زمينه درخواست نمايد لذا بازماندگان بيمهشده تبعي نميتوانند اين درخواست را بنمايند.
سؤال 7: بيمهشدگاني كه به خدمت زير پرچم فراخوانده شده و در دوران خدمت فوت مينمايند، مستمري بازماندگان اين قبيل افراد چگونه خواهد بود؟
جواب 7: در هر صورت ميبايستي مستمري از طريق صندوق نيروهاي مسلح برقرار شود و سازمان در زمينه برقراري مستمري بازماندگان تعهدي ندارد.
سؤال 8: آيا بازماندگان بيمهشده شهيد ميتوانند درخواست نمايند كه مستمري خود را به جاي بنياد شهيد از سازمان دريافت نمايند؟
جواب 8: خير.
سؤال 9: چنانچه مستمري بازماندگان بيمهشده به علت شهادت وي برقرار ولي پس از مدتي بنياد شهيد اعلام ميدارد فوت در اثر شهادت نبوده است، نحوه اقدام چگونه است؟
جواب 9: شرايط بيمهشده متوفي و بازماندگان وي مجدداً با توجه به قانون تأمين اجتماعي و شرايط عام آن مورد بررسي قرار ميگيرد و در صورت احراز شرايط مستمري براساس قانون تأمين اجتماعي برقرار و اضافه دريافتي احتمالي به تدريج مستهلك ميگردد و در صورتي كه بيمه شده متوفي فاقد شرايط قانوني باشد مستمري قطع و اضافه پرداختي از بازماندگان مسترد ميگردد.
سؤال 10: مستمريبگير زن فوت مينمايد فرزند وي كه پدرش نيز در قيد حيات است درخواست برقراري مستمري بازماندگان به تبع مادر مينمايد، آيا ميتوان جهت وي مستمري برقرار كرد؟
جواب 10: طبق قانون فرزندان تحت تكفل پدر ميباشند (مگر مواردي كه پدر نيز حسب ماده 82 قانون تحت تكفل بيمهشده زن بوده باشد) لذا نميتوان اقدامي جهت اجابت درخواست انجام داد.
جواب 11: مستمري بازماندگان پرداختي به وي از تاريخ اشتغال قطع و اضافه پرداختي مسترد ميگردد.
سؤال 12: آيا فرزندان اناثي كه مطلقه شده يا شوهر آنها فوت شدهاند ميتوانند با وجود داشتن فرزنداني كه داراي تمكن مالي ميباشند، در رديف مستمريبگيران قرار گيرند؟
جواب 12: پرداخت مستمري به بازماندگان اناث منوط به نداشتن شغل، حرفه، نفقه، و عدم تمكن مالي جهت امرار معاش مناسب ميباشد و از سوي ديگر به موجب ماده 1200 قانون مدني تأمين معيشت اينگونه افراد به عهده فرزندان آنان خواهد بود. فلذا اين ماده (1200) ميبايستي در بررسي سازمان از جهت تمكنمالي ملاك عمل قرار گيرد.
سؤال 13: بيمهشده زن مستمريبگير فوت مينمايد و همسر وي نيز مفقودالاثر ميباشد، آيا فرزند ميتواند از مستمري مادر استفاده نمايد؟
جواب 13: در صورت صدور گواهي فوت فرضي براي پدر قبل از فوت مادر، و در صورت احراز شرايط، برقراري مستمري براي فرزندان بلامانع ميباشد.
سؤال 14: آيا فرزندان ذكور كه بعد از فوت بيمهشده به موجب نظريه كميسيون پزشكي از كارافتاده كلي شناخته ميشوند، ميتوانند از مستمري برخوردار شوند؟
جواب 14: چنانچه براساس نظريه كميسيون پزشكي مشخص شود كه قبل از فوت بيمهشده از كارافتاده كلي بودهاند ميتوانند از مستمري بازماندگان برخوردار شوند. (بخشنامه 441 فني) سؤال 15: آيا فرزندان اناث بيمهشده متوفي كه در خارج از ايران سكونت دارند، ميتوانند درخواست برقراري مستمري بازماندگان را نمايند.
جواب 15: سكونت در خارج از كشور به معناي تمكن مالي بوده و اين قبيل درخواستها مورد پذيرش قرار نميگيرد، مگر اينكه عزيمت به خارج از كشور منحصراً جهت ادامه تحصيل يا درمان صورت پذيرفته باشد (با نظر شوراي عالي پزشكي).
سؤال 16: فرزندان بيمه شده متوفي كه به كار اشتغال دارند ولي مدعي هستند كه درآمدشان تكافوي مخارج آنها را نميكند، آيا ميتوان براي آنها مستمري بازماندگان برقرار كرد؟
جواب 16: خير، اشتغال به كار فرزندان بدون توجه به ميزان دريافتي موجب قطع مستمري ميگردد، زيرا اين قبيل فرزندان رأساً مشمول مقررات حمايتي سازمان و يا ساير صندوقهاي حمايتيقرار ميگيرند.
سؤال 17: آيا فرزند بيمه شده متوفي، در هر مقطعي از زمان ميتواند درخواست كند كه مستمري بازماندگان براي وي به علت ادامه تحصيلات برقرار گردد؟
جواب 17: خير.
سؤال 18: آيا مستمري بازمانده از كارافتاده كه به علت اشتغال به كار قطع شده است، پس از ترك كار مجدداً قابل برقرار شدن است؟
جواب 18: خير، قابل برقراري نميباشد.
سؤال 19: همسر بيمه شده متوفي، مجدداً ازدواج و پس از مدتي،ازدواج دوم منجر به طلاق يا فوت همسر دوم ميگردد و مشاراليها درخواست برقراري مستمري همسر اول را مينمايد، آيا برقراري مستمري امكانپذير است؟ در صورت مثبتبودن پاسخ، مستمري از چه تاريخي پرداخت ميشود؟
جواب 19: در صورت طلاق، مستمري قابل برقراري نيست ولي در صورت فوت و عدم پوشش نظام حمايتي از طريق شوهر دوم، برقراري مستمري از ناحيه شوهر اول بلامانع است و پرداخت آن از تاريخ فوت شوهر دوم ميباشد.
سؤال 20: آيا اشتغال به كار در ايام سه ماهه تعطيلي تابستان براي فرزندان مستمريبگير بيمهشده متوفي، موجب قطع مستمري ميگردد يا خير؟
جواب 20: چنانچه اشتغال به كار ايشان موجب شود كه اين قبيل اشخاص در زمره بيمهشدگان سازمان قرار گيرند در دوران اشتغال و پرداخت حقبيمه مستمري پرداخت نخواهد شد و با ادامه تحصيلات برقرار ميشود.
سؤال 21: آيا همسر بيمهشده متوفي با دريافت مستمري بازماندگان ميتواند نسبت به دريافت مستمري بازنشستگي مربوط به خود از سازمان اقدام نمايد؟
جواب 21: خير، يكي از آنها، هر كدام كه بيشتر باشد را ميتواند انتخاب كند.
سؤال 22: همسر بيمهشده متوفي، آيا ميتواند از مستمري متوفي صرفنظر كند و به تبع فوت پدرش مستمريبگير شود؟
جواب 22: خير، فقط ميتواند از مستمري شوهر استفاده نمايد.چون همسر واجبالنفقه شوهر ميباشد.
سؤال 23: كفالت والدين در مورد بيمهشدگان متوفي چگونه است؟
جواب 23: كفالت بايستي در زمان حيات بيمهشده احراز شده باشد، لذا ادعاي كفالت پس از تاريخ فوت مسموع نميباشد.
سؤال 24: پدر بيمهشده در زمان حيات بيمهشده تحت تكفل وي بوده و بعد از فوت تقاضا مينمايد كه درباره همسرش (مادر بيمهشده) مستمري برقرار شود؟
جواب 24: چون در زمان حيات تحت تكفل بيمهشده نبوده لذا امكان اجابت درخواست ميسر نميباشد
سؤال 25: فرزند اناث در زمان فوت با توجه به مقررات حاكم حائز شرايط دريافت مستمري بازماندگان نبوده است. چنانچه بعداً به عللي فاقد شوهر، شغل و تمكن مالي گردد آيا ميتواند از مستمري بازماندگان برخوردار گردد؟
جواب 25: خير.
سؤال 26: پس از برقراري مستمري درباره بازماندگان، سازمان متوجه ميشود كه برقراري برخلاف مقررات بوده است، چه اقداميبايد صورت گيرد؟
جواب 26: مستمري قطع و با متخلف احتمالي طبق قانون و مقررات برخورد ميگردد.
سؤال 27: ملاك محاسبه متوسط دستمزد براي تعيين ميزان مستمري بازماندگان بيمهشدهاي كه در اثر حادثه يا بيماري فوت نمودهچه تاريخي است؟
جواب 27: تاريخ شروع بيماري منجر به فوت يا وقوع حادثه.
سؤال 28: آيا فرزندان واجد شرايط بيمهشده متوفي در صورت مستمريبگير شدن مشمول مقررات مربوط به قانون تنظيم خانواده مصوب 26/2/72 (فرزندان چهارم به بعد) و پرداخت حق سرانه درمان ميباشند يا خير؟ توضيح دهيد.
جواب 28: چون اين قبيل افراد رأساً مستمريبگير ميباشند فلذا مشمول كسر 2% بابت درمان ميباشند و پرداخت سرانه درمان شامل آنها نميشود.
سؤال 29: بيمه شده زني كه بعلت طلاق و بموجب راي دادگاه حضانت فرزندان خويش را بهمراه هزينه امرار معاش آنان را بعهده دارد:
- آيا در صورت فوت مشاراليها برقراري مستمري جهت فرزندان وي عليرغم در قيد حيات بودن پدرشان، امكانپذير ميباشد ياخير؟
- خير - چون بند 2 ماده 82 قانون شرايط احراز فرزندان بيمه شده زن متوفي را دقيقا مشخص نموده است.
- با توجه به شرايط فوق الذكر چنانچه پدر فرزندان مفقودالاثر باشد مجوز صادره از اداره حقوقي و دعاي مبني بر پرداخت مستمري بازماندگان (فرزندان) بصورت علي الحساب بعلت فقدان حكم فوت فرخي تا چه مقطع زماني قابليت اجرائي دارد (جهت مزيد اطلاع تصوير مجوز مزبور به پيوست تقديم ميگردد).
- برقراري مستمري براي فرزندان صرفا در صورت صدور گواهي فوت فرضي پدر قبل از فوت مادر و احراز ساير شرايط ميسر خواهد بود.
سؤال 30: آيا فرزنداني كه حينالفوت بيمه شده فاقد شرايط لازم بوده و يا اينكه پس از برقراري مستمري بعلت زايل شدن شرايط مستمري از رديف مستمري بگيران خارج شدهاند، در صورت احراز (مجدد) شرايط (ادامه تحصيل فرزندان ذكور، طلاقيا فوت شوهر فرزندان اناث و...) ميتوانند از مستمري استفاده نمايند؟
جواب 30: خير - پرداخت مستمري به فرزنداني كه حينالفوت بيمه شده داراي شرايط لازم جهت بهره مندي از مستمري بودهاند مادام كه شرايط مورد نظر زايل نشده باشد ادامه يافته وبه محض از بين رفتن شرايط، مستمري قطع و برقراري مجدد آن امكانپذير نخواهد بود.
سؤال 31: در مورد فرزندان چهارم بازنشستگان و يا ازكارافتادگان كه بعد از 26/2/73 متولد شده درمان براساس سرانه و حق اولاد نيز تعلق نميگيرد. اين نتيجه حاصل ميگردد كه به فرزندان چهارم بازماندگان هر چند بعد از 26/2/73 متولد شده باشند درمان تعلق گرفته (بدون سرانه) و حق اولاد نيز قابل پرداخت استدر صورتيكه علت آن مشخص نيست؟
جواب 31: عدم تسري كسر سرانه درمان از فرزندان چهارم بازماندگان كه پس از 26/2/73 متولد شدهاند به اين علت است كه ايشان پس از فوت بيمه شده راسا از دريافت مستمري بازماندگانبهرهمند ميگردند و ديگر تحت تكفل بيمه شده اصلي (متوفي)قرار ندارند.
سؤال 32: درخصوص قيموميت صغار متوفي با توجه به اينكه جد پدري وي قهري ميباشد آيا نياز به ارائه قيم نامه هستيا خير؟
جواب 32: قيمومت صغار با جدپدري (بعنوان ولي قهري) است مگر فقدان جد پدري و يا سلب صلاحيت از او توسط دادگاه صالح كه در اين حالت نصب قيم و ارائه قيم نامه الزاميست.
سؤال 33: فرزندان اناث كه در حين الفوت در رديف مستمري بگيران قرار داشته به سبب اشتغال از رديف مستمري بگيران حذف سپس بدلايلي شغل خود را از دست ميدهند و بيكار ميگردند آيا بشرط عدم تمكن مالي و تامين نفقه و حرفه و شغل و... ميتوانند بار ديگر از مستمري استفاده كنند يا خير؟
جواب 33: خيــر.