آيين نامه اجرايي نحوه فعاليت و نظارت بر فروشگاههاي بزرگ
چند منظوره يا زنجيرهاي
( موضوع ماده 86 قانون نظام صنفي و تبصره ذيل آن )
ماده 1 – مقدمه :
فعاليت فروشگاه هاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي و نحوه نظارت بر آنها به موجب ماده 86 قانون نظام صنفي و تبصره ذيل آن ( مصوب 24/12/1382 مجلس شوراي اسلامي ) ، بر اساس مقررات اين آيين نامه خواهد بود .
ماده 2 – تعاريف :
فروشگاههاي بزرگ : به فروشگاههايي اطلاق مي گردد كه مجموعهاي از گروههاي كالايي مورد نياز عموم را در مقياس بزرگ و فضاي مناسب عرضه نمايد .
فروشگاههاي زنجيرهاي : به فروشگاههايي اطلاق ميشود كه تحت مديريت متمركز در فروشگاههاي متعدد به عرضه كالا مبادرت نمايند . اين قبيل فروشگاهها ميتوانند فعاليت هاي اقتصادي خود در دو بخش عمدهفروشي و خرده فروشي قرار دهند . فروشگاه هاي مذكور به دو دسته تقسيم مي شوند :
الف – فروشگاه هاي زنجيره اي تخصصي ( تك منظوره ) : فروشگاه هايي هستند كه تنها به عرضه يك گروه كالايي خاص ، مبادرت مي نمايند .
ب – فروشگاه هاي زنجيره اي جامع ( چند منظوره ) : فروشگاه هايي هستند كه به عرضه مجموعهاي از گروههاي كالايي ، مبادرت مينمايند .
تبصره – فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي ، ميتوانند خدمات جانبي متعارف مورد نياز عموم را نيز در فروشگاههاي خود ، ارايه نمايند .
شرايط متقاضيان و مدارك لازم :
ماده 3 – شرايط متقاضيان تاسيس فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي و مدارك لازم به شرح ذيل مي باشد :
الف – شرايط متقاضيان :
1- تابعيت ايران و در مورد اتباع بيگانه داشتن پروانه كار واقامت معتبر از مراجع ذي صلاح قانوني
2- نداشتن سابقه موثر كيفري براي اشخاص حقيقي.
3- داشتن تحصيلات عاليه و يا برخورداري از تجارب تجاري
4- ارايه گواهي پايان خدمت نظام وظيفه و يا معافيت دايم
ب – مدارك لازم :
1- ارايه سند مالكيت محل فروشگاه با اجاره نامه رسمي يا ارايه قرارداد منعقده بين متقاضي مجوز فعاليت با ادارات، سازمانهاي دولتي، نهادها، شهرداري ها و يا شركت هاي وابسته به دولت.
2- ارايه گواهي پايان كار تجارت از شهرداري
3- موافقت اداره نظارت بر اماكن عمومي نيروي انتظامي از نظر ضوابط انتظامي و ترافيكي.
4- ارايه آخرين مدرك تحصيلي و شش قطعه عكس و فتوكپي شناسنامه عكس دار و براي اتباع بيگانه فتوكپي گذرنامه
تبصره 1- در صورتي كه فروشگاه هاي بزرگ، چند منظوره يا زنجيره اي نسبت به داير نمودن اماكني كه طبق قوانين و مقررات مربوط مكلف به رعايت امور بهداشتي مي باشند مبادرت نمايند، دريافت مجوز وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي هنگام صدور مجوز فعاليت جهت آنان الزامي مي باشد.
تبصره 2- در صورت ارايه خدمات فني توسط فروشگاه هاي مزبور، داشتن مجوز صلاحيت فني و تخصصي از مراجع ذي ربط توسط خدمات دهنده، الزامي است.
ماده 4- فروشگاه هاي بزرگ چند منظور، يا زنجيره اي بايد داراي ويژگي هاي زير باشند :
1- حداقل مساحت لازم جهت عرضه فروش در فروشگاه هاي بزرگ.
در شهرهاي تهران – مشهد – اصفهان – شيراز – تبريز – اهواز و كرج پانصد متر مربع و در ساير شهرهاي كشور 250 متر مربع مي باشد.
2 – حداقل مساحت لازم جهت عرصه فروش در فروشگاههاي مركزي چند منظوره يا زنجيرهاي در شهرهاي كشور يك هزار متر مربع و در ساير فروشگاهها سیصد متر مربع ميباشد .
3 – تجهيزات ايمني كافي ، سيستم اطفا حريق ، تاسيسات رفاهي ، بهداشتي و ساير امكانات لازم براي ساختمان هر يك از فروشگاههاي زنجيرهاي و بزرگ .
4 – درهاي ورودي ، خروجي و اضطراري مناسب براي مشتريان و مدخل جداگانهاي براي انتقال كالا از انبار و سرد خانه به عرصه فروش .
5 – تجهيز فروشگاه به سيستمهاي رايانهاي و شبكههاي نرم افزاري و سخت افزاري .
6 – عرضه كالا با رعايت كليه ضوابط استاندارد و دستور العملهاي بهداشتي .
7 – ارايه فاكتور فروش توسط صندوق داران و لحاظ نمودن مشخصاتي از قبيل نام فروشگاه ، تاريخ ، ساعت ، باركد ، شرح كالا ، قيمت واحد و قيمت كل و ميزان تخفيف .
ماده 5 – كليه اشخاص حقيقي و حقوقي متقاضي تاسيس فروشگاه هاي بزرگ در مراكز استانهاي سراسر كشور بايد تقاضاي خود را به سازمان بازرگاني استان و در شهرستانها به ادارات بازرگاني مربوط ارايه نمايند .
تبصره – در مناطق فوقالذكر پس از تشكيل كانون فروشگاههاي فوق ، متقاضي درخواست را به كانون تسليم مينمايد .
ماده 6 – كليه اشخاص حقيقي و حقوقي متقاضي ، تاسيس فروشگاههاي چند منظوره يا زنجيرهاي موضوع اين آييننامه بايد درخواست خود را به كانون فروشگاههاي مزبور تسليم نمايند .
تبصره – در مناطقي كه كانون فروشگاههاي مذكور تشكيل نگرديده باشد ، متقاضي درخواست خود را به معاونت توسعه بازرگاني داخلي وزارت بازرگاني تسليم مينمايد .
ماده 7 – سرمايه گذاران خارجي ميتوانند با رعايت قوانين و مقررات مربوط و ضوابط اين آييننامه مبادرت به احداث و راهاندازي فروشگاههاي بزرگ و زنجيرهاي نمايند .
ماده 8- سازمان بازرگاني استانها و يا ادارات بازرگاني شهرستانها موظفند پس از تكميل مدارك لازم حداكثر ظرف مدت يكماه نسبت به صدور مجوز فعاليت فروشگاه بزرگ اقدام نمايند.
تبصره – در صورتي كه اداره بازرگاني شهرستان ها از صدور مجوز فعاليت خودداري نمايند، متقاضي مي تواند درخواست خود را به سازمان بازرگاني استان تسليم نمايند. سازمان بازرگاني استان موظف است ظرف مدت دو هفته درخواست مزبور را مورد رسيدگي قرارداده و نظر خود را به اداره بازرگاين شهرستان مربوط اعلام نمايد. در صورت اعتراض متقاضي به اعلام نظر سازمان بازرگاني استان، نظر معاونت توسعه بازرگاني داخلي لازم الاجرا خواهد بود.
ماده 9- وزارت بازرگاني موظف است پس از تكميل مدارك لازم حداكثر ظرف مدت يك ماه نسبت به صدور مجوز فعاليت فروشگاه چند منظوره با زنجيره اي جهت فروشگاه مركزي و ساير واحدهاي فروشگاه مزبور اقدام نمايد.
ماده 10- فروشگاه هاي زنجيره اي در صورتي كه بخواهند تعداد فروشگاه هاي خود را افزايش دهند لازم است جهت هر يك از فروشگاه هاي مورد نظر مجوز فعاليت را از معاونت توسعه بازرگاني داخلي اخذ نمايند.
ماده 11- كليه فروشگاه هاي بزرگ و چند منظوره يا زنجيره اي موجود موظفند حداكثر ظرف مدت شش ماه پس از تصويب اين آيين نامه، اقدام به دريافت مجوز فعاليت نمايند.
تبصره 1- سازمان بازرگاني استانها و ادارات بازرگاني شهرستانها، موظفند براساس وضعيت موجود و با دريافت مدارك لازم نسبت به صدور مجوز فعاليت فروشگاه هاي بزرگ موجود در شهرستان مربوط اقدام نمايند.
تبصره 2- معاونت توسعه بازرگاني داخلي وزارت بازرگاني موظف است با دريافت مدارك لازم نسبت به صدور مجوز فعاليت فروشگاه هاي چند منظوره و يا زنجيره اي با وضعيت وموجود اقدام نمايند.
ماده 12- فروشگاه هاي بزرگ چند منظوره يا زنجيره اي موجود موظفند حداكثر ظرف مدت يك سال وضعيت خود را با موارد مندرج در بندهاي 3،4،5،6و 7 ماده 4 اين آيين نامه منطبق نمايند.
ماده 13 – در صورتي كه فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي موجود ظرف مدت شش ماه پس از تصويب اين آيين نامه نسبت به دريافت مجوز فعاليت اقدام ننمايند و همچنين درصورتيكه اشخاص حقيقي يا حقوقي بدون دريافت مجوز فعاليت اقدام به داير نمودن فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي نمايند ، با اعلام وزارت بازرگاني توسط نيروي انتظامي تعطيل و پلمب ميگردند . بازگشايي مجدد اين قبيل فروشگاهها مستلزم تشكيل پرونده در وزارت بازرگاني و ارايه مدارك مربوط خواهد بود .
ماده 14 – به منظور توسعه فروشگاههاي زنجيرهاي و حفظ سطح استاندارد اين نوع فروشگاهها دستورالعمل مبني بر طبقه بندي فروشگاههاي زنجيرهاي ظرف مدت شش ماه پس از تصويب اين آيين نامه توسط معاونت توسعه بازرگاني داخلي و با همكاري كانون فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي و ساير دستگاههاي ذيربط تهيه و به تصويب وزير بازرگاني خواهد رسيد .
تبصره – استفاده از تسهيلات و امتيازات اعطايي ، متناسب با طبقه بندي انجام شده و رعايت استانداردهاي تعيين شده در اين آيين نامه خواهد بود .
كانون فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره و زنجيرهاي :
ماده 15 – به منظور توسعه و تقويت فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي و ايجاد هماهنگي لازم بين آنها – تسهيل صدور مجوز براي فعاليتهاي فروشگاههاي مذكور – نظارت بر فعاليت آنها – حفظ حقوق و منافع مشروع و قانوني آنها ( كه خود متضمن حفظ منافع جامعه نيز ميباشد ) – فراهم نمودن تسهيلات و امكانات بر اساس قانون و مقررات قانوني براي اعضاي تحت پوشش ، كانون فروشگاههاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي كه منبعد كانون ناميده ميشود با شرايط زير در تهران تشكيل ميگردد :
الف – هيات موسس مركب از يك نفر نماينده وزارت بازرگاني و چهار شخصيت حقيقي يا نماينده شخصيت حقوقي فروشگاه هاي بزرگ و زنجيرهاي فعال كه توسط نمايندگان فروشگاههاي مزبور انتخاب ميشوند .
تبصره – نماينده وزارت بازرگاني با پيشنهاد معاون توسعه بازرگاني داخلي و تاييد وزير بازرگاني تعيين ميگردد .
تبصره – دبيرخانه هيات عالي نظارت موظف است ظرف مدت يك ماه پس از تصويب اين آيين نامه، با همكاري نمايندگان فروشگاه هاي فوق امكان تعيين و انتخاب اعضاي هيات موسس را فراهم نمايد.
ب – مجمع عمومي كانون، مركب از كليه اشخاص حقيقي يا نماينده شخصيت حقوقي فروشگاه هاي بزرگ، چند منظوره با زنجيره اي عضو كانون مي باشد.
ج – هيات موسس موظف استحداكثر ظرف مدت سه ماه اساسنامه كانون مزبور را تهيه وپس از تاييد مجمع عمومي جهت تصويب وزير بازرگاني ارايه نمايند.
د – كليه فروشگاههاي بزرگ چند منظوره يا زنجيره اي پس از دريافت مجوز فعاليت از وزارت بازرگاني ، در كانون عضويت مييابند .
ه – كانون در شهرهايي كه داراي فروشگاه هاي بزرگ ، چند منظوره يا زنجيرهاي باشد ميتواند نمايندگي داير نمايد .
و – هيات موسس موظف است پس از تصويب و ابلاغ اساس نامه كانون با هماهنگي وزارت بازرگاني و با انتشار آگهي از داوطلبين عضويت در هيات مديره كانون ثبت نام نموده و با نظارت معاونت توسعه بازرگاني داخلي وزارت بازرگاني نسبت به برگزاري انتخابات و تعيين هيات مديره كانون اقدام نمايد .
ماده 16 – مسووليت اعضاي هيات موسس ، پس از برگزاري انتخابات و شروع به كار اعضاي هيات مديره كانون خاتمه مييابد .
ماده 17 – وظايف ، مسووليتها و اختيارات كانون به شرح زير ميباشد :
1 – رسيدگي به تقاضاي صدور مجوز فعاليت فروشگاههاي موضوع فصل يك اين آيين نامه و معرفي اين متقاضيان به سازمان بازرگاني استان و يا معاونت توسعه بازرگاني داخلي جهت دريافت مجوز .
تبصره – مسووليت رسيدگي به شكايات و اعتراض متقاضيان تاسيس فروشگاه هاي مذكور به عهده معاونت توسعه بازرگاني
